Syringomyeli Nedir?
Syringomyeli bir omurilik hastalığıdır, bu hastalıkta omurilikte boşluklar oluşur. Bu boşluklar sıvı ile dolu, uzunlamasına boşluklardır. Bu boşlukta sinir hücreleri bulunmaz. Bu nedenle uyarıları iletilemezler.
Beyin karıncıklarında beyin sıvısı, sinir sıvısı veya beyin-omurilik-sıvısı da denir, oluşturulur. Bu sıvı beynin ve omuriliğin etrafını sarar, hem dıştan, hem içten. Tüm omuriliğin merkezi boyunca çok ince bir kanal uzanır (merkezi kanal), bu kanal çocukluk döneminde beyin-omurilik-sıvısı ile doludur. Sonrasında bu kanal aşağıdan (bel-göğüs omurgası bölgesinden) yukarıya doğru (boyun omurgasına) kapanır.
Bu kanalın bazı noktalarında tıkanıklıklar veya erken kapanmalar meydana gelirse, sıvı o noktalarda birikir ve böylece omurilikte beyin-omurilik-sıvısı ile dolu boşluklar (sirenksler) oluşabilir. Bu çoğu zaman boyun ve göğüs omurgası bölgesinde hastalıklarla birlikte görülür.
Oluşan boşluğun yer talebi nedeniyle sinir dokularında basınç oluşur ve ilk belirtiler ortaya çıkar. İlk belirtiler ortaya çıktıktan sonra yıllarca hatta bazen on-yıllarca sağlık durumu çok yavaş kötüleşmeye devam eder. Bireysel şikâyetlerin oluşması ve şiddeti, bunların artması veya hafiflemesi ve Syringomyelinin tüm süreci öngörülemez şekilde ilerler.
Genel olarak doğuştan var olan ile edinilen Syringomyeli arasında ayrım gözetilmelidir. Doğuştan var olan Syringomyeli türünün altında çoğu zaman bir şekil bozukluğu yatar. Burada bazı vakalarda beyinciğin bazı bölümlerinin aşağı doğru omurilik kanalına doğru yerleşmesi görülür. Beyin bölümlerinin kafatasına ilişkin konum değişikliği (Chiari-Malformasyonu) beyin-omurilik-sıvısının serbest sirkülasyonunu olumsuz etkiler.
Tüm hastaların yaklaşık yüzde beşinde bir kaza sonucunda omurilik yaralanması sonucunda yıllar içerisinde bir Syringomyeli oluşur. Boşluk oluşumu kazadan birkaç ay ile birkaç yıl sonra oluşur. Bazen hastanın hatırlamadığı tekrarlayan birçok mikro travmalar hassas omurilik zarlarında yapışmalara ve bundan doğan beyin-omurilik-sıvısı sirkülasyon bozulmasına neden olur.
Ayrıca omurilik iltihaplanması da Syringomyeliye neden olabilir. Bir de omurilik müdahalelerinden sonra da Syringomyeli oluşabilir.
Belirtiler
Syringomyeli, kimi zaman tesadüfi olarak çekilen MR görüntülerinde görülür ve sadece zaman içinde büyüyecek mi diye de takip edilir. Çünkü bu kistlerin aslında bir omurilik tümörü ile birlikte oldukları, bazen ancak zaman içinde ortaya çıkabilmektedir.
Çoğu zaman da rahatsız eden ve şiddetli ağrılı belirtiler verir. Tipik semptomları:
Omuzlarda, baş kısmında, ensede ve kollarda keskin, yanıcı veya derinden gelen ağrılar, migrene benzer baş ağrıları;
Uzuvlarda duyu bozuklukları örn. ısıya karşı duyarsızlık veya dokunma hassasiyeti, karıncalanma, iğne batması gibi ağrılar;
Vücut ve eklemler hangi pozisyonda bulunduğunu gösteren duyu hassasiyeti veya derinlik duyusu bozulabilir;
Artan sıcaklık- veya soğuk hassasiyeti;
Pozisyon duyusu bozukluğu, yürümede dengesizlik, baş dönmesi ve koordinasyon bozuklukları, geçici hafıza bozuklukları;
Bazı durumlarda kan dolaşımı bozuklukları oluşabilir. Bu durumda ten morumsu renk alır ve soğuk olur, daha sonrasında hamurumsu bir kabarıklık meydana gelir;
Kramplar, kontrolsüz kas seğirmeleri, felç belirtileri veya felç, kas kütlesinin azalması;
Hastalar için en rahatsızlık verici olanı ise idrar ve gayda tutamamadır – bu mesanenin veya büzgen kas felcine yol açabilir;
İstikrarsızlık, azalan libido, cinsel işlev bozuklukları;
Yara iyileşmesinin yavaşlaması;
Halsizlik, genel güçsüzlük, hızlı yorumla eğilimi;
Uykusuzluk, depresif bozukluk ve hatta depresyondur.
Tedavi
Tedavinin önemli bir unsuru hastanın ihtiyaçlarına göre uyumlandırılmış bir ağrı tedavisidir. Buna ilaveten erkenden fizyoterapiye başlanmalıdır. Ayrıca hastanın kendisini sürekli muayene edebilmesi için eğitmek de faydalıdır. Böylece hastaların bir bölümü için duyu bozuklukları nedeniyle ağrı göstermeyen yaralanmalar erken tespit edilebilir ve yeterli derecede tedavi edilir.
Bu özünde genel tedavi tedbirlerinin yanı sıra Syringomyeli için özel nöro-cerrahi tedavileri de mevcuttur.
Kayıpların ilerlemesini önlemek için bir ameliyat ile omurilik için gerekli olan alanı genişletmek veya boşlukta bulunan sıvıyı tahliye etmektir. Böylece boşluğun büyümesi engellenebilir ve hatta kısmen küçültülebilir. Mikro cerrahi yardımı ile boşluğun içerisine giriş sağlanabilir ve sirenks ile epidural bölge arsında (bu alanda beyin sıvısı akar) bir bağlantı oluşturulabilir. Basınç azaltması ile omurilik rahatlatılır.
Mevcut olan belirtiler çoğu zaman sadece kısmen iyileşir.
Syringomyeli kazadan sonra oluşmuşsa, yumuşak omurilik zarlarındaki yapışmalar kaldırılır ve dura-genişletme plastiği dikilir. Sonrasında beyin sıvısı yine akabilir, sirenks kendi içinde söner.
Eğer boşluk bir tümörün tabanında oluşmuşsa, belirtileri iyileştirmek için çoğu zaman sadece tümörün çıkartılması yeterli olur.

